Kompania gjermane e teknologjisë Euroatlas ka prezantuar Greyshark, një robot të ri autonom nënujor të krijuar për patrullim, hartografi dhe mbrojtje të rrjetit global të kabllove nënujore, infrastrukturë që mbart mbi 95% të trafikut të internetit dhe rreth $10 trilionë transfertash financiare çdo ditë. Greyshark është projektuar për misione afatgjata monitorimi dhe mbikëqyrjeje në zonat bregdetare dhe ujërat e thella, duke përdorur një trup në formë peshkaqeni, motor të heshtur elektrik dhe një seri prej 17 sensorësh për të funksionuar plotësisht autonomisht në distanca të mëdha.
Sistemi përdor inteligjencë artificiale dhe autonomi të nivelit 5, ndërsa mund të operojë deri në 16 javë dhe të përshkojë 1,300 km. Greyshark mund të lëshohet në grup, të komunikojë në mënyrë të sigurt nën ujë dhe të qëndrojë pasivisht në fund të detit, duke u aktivizuar vetëm kur zbulon veprimtari të dyshimtë pranë kabllove apo infrastrukturës jetike. Ai ndihmon në hartimin e korridoreve nënujore, zbulimin e ndërhyrjeve, survejimin e kabllove dhe tubacioneve, si dhe detyrat e instalimit të linjave të reja të të dhënave dhe energjisë.
Prezantohet në një periudhë kur rritja e tensioneve gjeopolitike dhe dëmtimet misterioze të kabllove veçanërisht në Baltik, kanë shtuar shqetësimet globale. NATO ka nisur iniciativën Baltic Sentry për të rritur mbikëqyrjen detare dhe ka paralajmëruar masa më të forta ndaj anijeve që dyshohen për ndërhyrje, përfshirë flotën e fshehtë ruse. Sekretari i përgjithshëm Mark Rutte tha se kabllot nënujore janë kritike për komunikimet dhe furnizimet energjetike dhe se aleanca do të ndërmarrë çdo hap të nevojshëm për t’i mbrojtur ato.
Autonome Unterwasserdrohnen können in Häfen oder von Schiffen relativ leicht zu Wasser gebracht werden.
— Grünfink (@Grnfink2) November 21, 2025
Der Greyshark von Euroatlas kann 16 Wochen autonom operieren und dabei 8000 Seemeilen zurücklegen. Derzeit wird das AUV in der Ostsee getestet.
1/2 pic.twitter.com/IZb6k1kS4k
Euroatlas thotë se Greyshark është ndërtuar pikërisht për këtë mision. Me trup jo metalik, ai është i vështirë për t’u zbuluar, ndërsa përdor lidar, kamera dhe sensorë elektromagnetikë për të identifikuar mina, struktura nënujore dhe ndryshime në mjedisin detar. Të dhënat mund të transmetohen gjatë misionit ose pas rikthimit, duke e bërë atë një mjet kyç për mbrojtjen e infrastrukturës së internetit dhe ekonomisë digjitale globale.
