Chan Zuckerberg Initiative (CZI), organizata filantropike e krijuar në 2015 nga Priscilla Chan dhe bashkëshorti i saj Mark Zuckerberg, njoftoi sot një iniciativë të re të guximshme lidhur me AI. Grupi po financon dhe ndërton një grup GPU të nivelit të lartë që do të përdorin AI për të krijuar modele parashikuese të qelizave të shëndetshme dhe të sëmura; me shpresën se do të ndihmojnë studiuesit të kuptojnë më mirë qelizat e trupit të njeriut dhe reaksionet qelizore.
Grupi beson se koleksioni i kompjuterëve do ta ndihmojë atë të arrijë qëllimin e tij tepër të lartë për “kurimin, parandalimin ose menaxhimin e të gjitha sëmundjeve deri në fund të këtij shekulli“.
“Studiuesit po mbledhin më shumë të dhëna se kurrë më parë për triliona qeliza brenda trupit tonë dhe është shumë komplekse për trurin tonë për t’u përballur me të,” shkroi Jeff MacGregor, zëvendëspresident i komunikimit në CZI. Ai tregon një shembull të imazhit të një qelize në rezolucion nanometër, i cili do të përdorte të njëjtën sasi të dhënash sa 83,000 foto në një smartphone. Për të analizuar analizuar detajet më të imta të këtyre modeleve, do të duhet pikërisht ndihma e AI.
Sistemi do të përdorë një grup prej mbi 1000 GPU për të trajnuar modelet e gjuhëve të mëdha të AI (LLM) në qelizat njerëzore. “LLM-të kanë bërë një punë mbresëlënëse për të na ndihmuar të kuptojmë strukturën e proteinave dhe ne mendojmë se do të jenë po aq të shkëlqyera për të na ndihmuar të kuptojmë struktura më komplekse si qelizat”, tha MacGregor. Ai pret që modelet e AI të nxjerrin njohuri dhe përfundime përtej aftësive të një ekipi ekspertësh njerëzorë. “Por gjithashtu, ka të bëjë me shpejtësinë me të cilën ata mund ta bëjnë këtë. Atij ekipi ekspertësh do t’i duheshin vite për të nxjerrë llojet e njohurive dhe jo disa javë, që do t’u duheshin modeleve AI për ta bërë këtë.”
Chan rendit shembuj të tjerë se si LLM-të mund të trajtojnë problemet e biomjekësisë. “Modelet e AI mund të parashikojnë se si një qelizë imune reagon ndaj një infeksioni, çfarë ndodh në nivel qelizor kur një fëmijë lind me një sëmundje të rrallë, apo edhe se si trupi i një pacienti do t’i përgjigjet një ilaçi të ri,”
Shembuj të të dhënave mbi të cilat modelet do të trajnohen përfshijnë ato të integruara në mjetin Chan Zuckerberg Cell by Gene (me bazën e të dhënave ekzistuese prej mbi 50 milionë qelizash), burime nga institutet kërkimore të CZ Science dhe grupe të dhënash të disponueshme publikisht. Shefi i Shkencës i CZI, Stephen Quake, përshkruan një nga qëllimet e projektit si krijimin e një “imitues biologjik virtual“.
“AI po krijon mundësi të reja në biomjekësi dhe ndërtimi i një grupi kompjuterik me performancë të lartë kushtuar kërkimit të shkencës së jetës do të përshpejtojë përparimin në pyetje të rëndësishme shkencore se si funksionojnë qelizat tona”, tha Zuckerberg. “Zhvillimi i modeleve dixhitale të afta për të parashikuar të gjitha llojet e qelizave dhe gjendjet e qelizave nga gjenomi do t’i ndihmojë studiuesit të kuptojnë më mirë qelizat tona dhe se si ato sillen në shëndet dhe sëmundje.”
