Një ekip studiuesish nga Universiteti i Colorado Boulder ka zhvilluar një algoritëm të ri që synon të bëjë robotët më të sigurt dhe më inteligjentë në bashkëveprim me njerëzit. Në mjedise pune si fabrikat, robotët kryejnë me efikasitet detyra monotone dhe të përsëritura, ndërsa njerëzit merren me procese më të ndërlikuara si kontrolli i cilësisë. Megjithatë, veprimet e paparashikueshme të njeriut mund të çojnë në situata të rrezikshme, siç ndodhi në vitin 2023 në Korenë e Jugut, ku një punëtor humbi jetën pasi u shtyp nga një robot industrial.
Për të adresuar këtë problem, profesori Lahijanian dhe studentët e tij kanë zhvilluar një algoritëm të ri të frymëzuar nga teoria e lojërave, ku roboti shihet si lojtar që kërkon të arrijë strategjinë më të mirë për të minimizuar rreziqet për njeriun. Qëllimi nuk është më “fitorja” në një lojë të përsosur, por gjetja e një “strategjie të pranueshme” që balancon përfundimin e detyrës me sigurinë maksimale të bashkëpunëtorit njerëzor.
Një element kyç është koncepti i “pendesës”: algoritmi ndihmon robotin të zgjedhë një veprim që nuk do të rezultojë në rrezik apo dëm të mëvonshëm. Në praktikë, kjo i jep robotit një sjellje më “të butë”, duke shmangur veprime agresive dhe duke prioritizuar mbrojtjen e partnerit të tij.
Në një hapësirë bashkëpunuese, roboti i pajisur me këtë teknologji mund të reagojë në mënyrë inteligjente. Nëse njeriu gabon, roboti përpiqet ta korrigjojë situatën pa e rrezikuar atë. Në rast të kundërt, mund të zhvendosë punën në një zonë më të sigurt ose të ndërpresë veprimet e tij për të shmangur dëme.
Kjo qasje synon një parim thelbësor: robotët duhet të përshtaten me njerëzit, jo e kundërta. Përparime të tilla hapin rrugë për përdorimin e robotëve në sektorë të ndjeshëm, si kujdesi ndaj të moshuarve apo punët fizike të lodhshme, duke çliruar njerëzit të fokusohen tek aftësitë që na bëjnë unikë: inteligjenca, gjykimi dhe krijimtaria.
